Top 10 mẫu website theo ngành cho người mới bắt đầu có thể gói lại trong một câu ngắn: hãy chọn mẫu đã được thiết kế sẵn cho đúng nghề bạn đang làm, đừng chọn theo cảm giác đẹp. Đội ngũ chúng tôi làm theme WordPress và tư vấn giao diện đã nhiều năm. Chúng tôi từng chứng kiến một chủ quán cà phê mua mẫu portfolio của nhiếp ảnh gia, rồi hai tuần sau vẫn loay hoay chưa dựng xong trang thực đơn.
Vì sao người mới hay chọn mẫu theo cảm tính
Có ba tình huống lặp đi lặp lại đến mức đội ngũ chúng tôi đoán trước được. Thấy demo đẹp là mua ngay. Nghe người quen giới thiệu thì tin. Hoặc chọn mẫu rẻ nhất trên chợ theme. Cả ba hướng đều dẫn về cùng một kết cục.
Trường hợp đầu tiên xuất phát từ ảnh demo. Ảnh trong demo là stock xịn, chữ tiếng Anh ngắn gọn, mọi khối nội dung vừa khít như đo may. Người mua cứ ngỡ website mình sẽ y hệt như vậy. Đến lúc dùng thật mới thấy chữ tiếng Việt dài hơn, và bố cục vỡ ra từng mảng.
Trường hợp thứ hai là nghe bạn bè. Một người bán hàng online khen theme X rất tốt, thế là bạn mang theme X về cho trung tâm nha khoa của mình. Nghề của họ khác nghề của bạn, nên nhu cầu nội dung cũng khác hẳn. Thứ tốt với người này chưa chắc tốt với người kia.
Trường hợp thứ ba là ham giá rẻ. Mẫu chỉ vài trăm nghìn, lại tặng kèm hàng chục plugin, nghe như món hời. Thực tế, phần lớn plugin đi kèm không cần thiết, và bạn sẽ gỡ chúng ra trong tuần đầu tiên. Cái bạn cần là bố cục đúng ngành, không phải danh sách plugin dài dằng dặc.
Hệ quả của cả ba hướng đi sai khá giống nhau. Bạn chỉnh bố cục suốt hai tuần mà phần nào cũng thấy thiếu khối để đặt thông tin. Đến lúc bí, bạn nhờ dev sửa giúp, chi phí đội lên gấp đôi dự kiến. Không ít trường hợp phải bỏ luôn mẫu đã mua và quay về vạch xuất phát.
Điều đau nhất không nằm ở tiền mua theme. Khoản đó thường chỉ là phần nhỏ trong tổng chi phí. Cái mất nhiều hơn là thời gian và sự mệt mỏi. Người không chuyên bắt đầu nghĩ mình kém cỏi, trong khi lỗi nằm ở quyết định chọn sai ngay từ đầu. Mẫu thiết kế theo ngành ra đời để chặn đúng cái vòng luẩn quẩn ấy.
Chọn mẫu theo ngành khác gì chọn theo sở thích thẩm mỹ
Một mẫu theo ngành được dựng từ câu hỏi trung tâm: khách của nghề này thường làm gì trên website? Người đặt bàn nhà hàng muốn xem thực đơn rồi bấm gọi ngay. Khách spa muốn đặt lịch kèm chọn dịch vụ. Khách nha khoa thường đọc xem bác sĩ là ai trước khi để lại số điện thoại. Người mua nhà thì tìm dự án, xem mặt bằng và tiến độ thi công.
Điểm chung của các hành vi đó khá rõ. Mỗi ngành có một hành động chính, và mẫu theo ngành đã dựng sẵn khối nội dung dẫn khách tới hành động ấy. Bạn chỉ cần thay nội dung, không phải xây lại khung từ đầu.
Mẫu đẹp chung chung thì đi hướng ngược lại. Nó được dựng để trông đẹp trong ảnh demo, nên phần lớn diện tích dành cho hình ảnh và một đoạn giới thiệu ngắn. Bạn sẽ không tìm thấy khối thực đơn, khối bảng giá dịch vụ, hay khối lịch làm việc của bác sĩ. Muốn có, bạn phải tự dựng lại. Công việc đó đòi hỏi hiểu biết về bố cục, thứ mà người mới thường chưa có.
Chúng tôi có một cách kiểm tra nhanh, mất khoảng ba phút. Mở demo của mẫu, rồi tự hỏi ba câu đơn giản.
- Mẫu có sẵn trang dịch vụ hoặc trang sản phẩm riêng chưa, hay chỉ có trang chủ liệt kê sơ sài?
- Form liên hệ có đúng loại khách này cần không, ví dụ form đặt lịch có ô chọn ngày giờ?
- Bố cục trang chủ có dẫn thẳng tới hành động chính của ngành chưa?
Cả ba câu đều trả lời “chưa” thì mẫu đó không dành cho ngành của bạn, dù nó đẹp đến đâu. Cách kiểm tra này nhanh hơn nhiều so với việc đọc hết tài liệu của theme.
Mười nhóm ngành phổ biến và kiểu mẫu tương ứng
Chúng tôi gom lại mười nhóm ngành chiếm phần lớn nhu cầu làm website của doanh nghiệp nhỏ tại Việt Nam. Đây không phải bảng xếp hạng doanh thu, cũng không phải bảng chấm điểm mẫu nào hơn mẫu nào. Nó là bảng đối chiếu để bạn tự tìm ra ô nào giống mình nhất.
Nhóm nhà hàng, quán ăn thường đi với mẫu một trang dài, ảnh lớn. Trang chức năng bắt buộc gồm thực đơn, đặt bàn và bản đồ. Kiểu này hợp với quán mới mở, chưa cần thương hiệu phức tạp. Điểm yếu là ảnh nhiều nên trang nặng, cần host tốt.
Spa và làm đẹp thì mẫu dịch vụ có khối đặt lịch là chuẩn nhất. Bạn cần bảng dịch vụ rõ ràng, đặt lịch và vài đánh giá khách hàng. Kiểu này hợp với cơ sở một đến hai chi nhánh. Lưu ý là khối giá trong các mẫu thường phải sửa tay mỗi lần đổi giá.
Nha khoa nên chọn mẫu giới thiệu đội ngũ. Hồ sơ bác sĩ, bảng giá và form hẹn khám là ba thứ không thể thiếu. Kiểu này hợp với phòng khám vừa, muốn tạo sự tin cậy. Điểm cần lưu ý là mẫu nước ngoài dễ sai chuẩn thông tin y tế tại Việt Nam.
Bất động sản đi với mẫu danh mục dự án. Bạn cần trang dự án riêng, bộ lọc theo vị trí và form nhận báo giá. Hợp với văn phòng nhỏ hoặc môi giới cá nhân. Cấu trúc danh mục mặc định thường lệch khá nhiều so với nhu cầu thực tế.
Giáo dục, trung tâm thì mẫu khóa học là lựa chọn tự nhiên. Danh sách khóa, lịch khai giảng và form đăng ký là phần lõi. Hợp với trung tâm ngoại ngữ hoặc kỹ năng. Nhược điểm là mẫu thường nhập sẵn nội dung tiếng Anh, bạn phải thay khá nhiều.
Dịch vụ sửa chữa nên dùng mẫu một trang gọn. Bảng dịch vụ theo khu vực và nút gọi nổi là hai thứ quan trọng nhất. Kiểu này hợp với thợ hoặc đội nhóm nhỏ đang chạy quảng cáo. Hiện khá ít mẫu Việt hóa đúng nhu cầu gọi nhanh.
Thời trang đi với mẫu cửa hàng. Danh mục sản phẩm, giỏ hàng và bộ lọc size không thể thiếu. Hợp với shop nhỏ muốn bán online. Việc cập nhật giá và tồn kho thủ công khá mệt về lâu dài.
Du lịch tour nên chọn mẫu đặt tour. Danh sách tour, lịch trình và form đặt chỗ là bộ khung cơ bản. Hợp với đơn vị tour nhỏ, làm theo mùa. Mẫu hay thiếu khối lịch khởi hành linh hoạt, bạn phải thêm vào.
Xây dựng và nội thất thường dùng mẫu portfolio công trình. Trang công trình, quy trình làm việc và form báo giá là ba phần chính. Hợp với công ty cần gửi link cho đối tác xem. Ảnh công trình nặng nên dễ kéo chậm trang nếu không nén.
Công ty B2B dịch vụ đi với mẫu doanh nghiệp nhiều trang. Trang năng lực, khách hàng tiêu biểu và trang tuyển dụng là phần cần có. Hợp với công ty cần hình ảnh nghiêm túc. Nội dung mẫu khá dài, thay hết sẽ tốn thời gian.
Bạn nên đọc bảng đối chiếu theo hàng, đừng đọc theo cột. Nghĩa là tìm đúng hàng giống ngành mình trước, rồi mới xem phần điểm yếu để chuẩn bị tinh thần sửa. Nếu muốn xem một bộ mẫu được tổ chức theo ngành ra sao, bạn có thể tham khảo các mẫu website khách sạn, resort để hình dung cách phân nhóm.
Nhóm mẫu cho ngành dịch vụ đặt lịch: spa, nha khoa, phòng khám
Chúng tôi để nhóm này lên đầu vì đây là nhóm dễ mua nhầm nhất. Lý do khá dễ hiểu. Mẫu spa thường rất đẹp, ảnh thư giãn, nên người mua bị cuốn theo cảm xúc mà quên soi phần đặt lịch. Đến lúc triển khai mới phát hiện form không đủ dùng.
Tiêu chí chọn nằm ở ba chỗ. Luồng đặt lịch phải ngắn, lý tưởng là khách bấm ba lần là xong. Trang giới thiệu chuyên viên hoặc bác sĩ phải đủ để tạo tin cậy, vì khách giao sức khỏe và ngoại hình cho người khác. Khối đánh giá khách hàng cần đặt ở vị trí dễ thấy, đừng giấu ở cuối trang.
Kiểu mẫu này hợp với cơ sở một đến ba chi nhánh, nơi người vận hành website cũng chính là người đứng quầy. Họ không rành kỹ thuật, nên mọi thứ phải thật đơn giản. Nếu quy trình đặt lịch phức tạp, họ sẽ bỏ không dùng, và website thành trang giới thiệu treo.
Phần hạn chế thật thì cần nói thẳng. Rất nhiều mẫu đẹp ngoài thị trường chỉ có form đặt lịch gửi mail trần. Nghĩa là khách bấm gửi, thư điện tử rơi vào hộp thư của bạn, và bạn phải tự đối chiếu. Nếu hai khách chọn cùng khung giờ, bạn không hề biết cho tới khi mở mail. Các mẫu ở tầm giá vài trăm nghìn tới vài triệu hầu như không có đồng bộ lịch tự động.
Cách xử lý mà chúng tôi vẫn khuyên khách: trước khi mua, hỏi thẳng bên bán xem form đặt lịch có xác nhận tự động không. Nếu không, hãy chuẩn bị tinh thần trả lời thủ công trong thời gian đầu. Bù lại, bạn cần một kênh nhận thông báo tức thì, chứ đừng để khách chờ. Việc tối ưu trải nghiệm cho các biểu mẫu này cũng đáng đầu tư, bạn có thể tham khảo thêm cách tối ưu trải nghiệm người dùng cho form liên hệ để giảm số khách bỏ dở giữa đường.
Nhóm mẫu cho ngành F&B và bán lẻ: menu, sản phẩm, giỏ hàng
Quán ăn, cà phê, cửa hàng thời trang nhỏ có chung một đặc điểm: khách quyết định rất nhanh, và phần lớn quyết định dựa trên hình. Nên tiêu chí chọn mẫu xoay quanh cách bày món và bày sản phẩm.
Cấu trúc thực đơn phải rõ theo nhóm, ví dụ khai vị, món chính, đồ uống. Đừng để một danh sách dài ngoằng khiến khách phải cuộn mãi. Khối sản phẩm nổi bật cần có chỗ riêng để bạn đẩy món mới hoặc món lãi cao. Và quan trọng nhất là tốc độ tải ảnh.
Vì sao tốc độ lại quan trọng với nhóm này hơn nhóm khác? Vì mẫu F&B và bán lẻ là loại mẫu nhiều ảnh nhất. Một trang chủ có thể chứa hai chục ảnh. Mỗi ảnh nặng vài trăm KB là bạn đã cõng vài MB cho một lần mở trang. Khách dùng 4G ngoài đường sẽ bỏ đi trước khi ảnh kịp hiện.
Chúng tôi từng gặp một quán cà phê chọn mẫu rất hợp gu, nhưng host là gói rẻ nhất. Trang mở mất gần tám giây. Sau khi chuyển sang host tốt hơn và nén lại ảnh, con số xuống còn khoảng hai giây. Lượng khách để lại số điện thoại tăng rõ, dù mẫu vẫn là mẫu cũ. Bạn có thể đọc kỹ hơn về mối liên hệ này trong bài tốc độ tải trang ảnh hưởng SEO ra sao với website nhiều ảnh, vì đây đúng là loại website bạn đang tính làm.
Một lưu ý nhỏ nhưng hay bị bỏ qua: hãy tự thử mở bản demo trên điện thoại bằng 4G, đừng chỉ xem trên wifi văn phòng. Cảm giác thật sẽ khác hẳn. Nếu mẫu chậm trên 4G, khách của bạn cũng sẽ gặp tình trạng tương tự.
Nhóm mẫu cho ngành cần tạo niềm tin: bất động sản, xây dựng, B2B dịch vụ
Ba ngành này có một điểm chung dễ nhận ra. Người xem không mua ngay trên website, mà dùng website để đánh giá bạn có đủ tầm hay không. Một công ty xây dựng gửi link cho chủ đầu tư, và chủ đầu tư mở ra xem trong ba mươi giây đầu tiên. Ba mươi giây đó quyết định khá nhiều.
Nên tiêu chí chọn mẫu nghiêng hẳn về chiều sâu nội dung. Mẫu cần có trang dự án hoặc công trình đã làm, có hồ sơ năng lực, và một trang giới thiệu công ty đủ dài để kể được câu chuyện. Những khối này không phải để trang trí. Chúng là bằng chứng cho thấy bạn từng làm thật, chứ không phải một văn phòng vừa mở cửa tuần trước.
Mẫu dạng này hợp với công ty cần gửi link cho đối tác và khách doanh nghiệp. Khách của họ không bấm mua hàng, họ bấm xem bạn đã làm những gì. Nếu trang công trình trống trơn, mọi nỗ lực marketing khác đều khó bù lại.
Hạn chế thật thì nằm ở khối lượng nội dung phải thay. Đa số mẫu dạng này nhập sẵn nội dung mẫu tiếng Anh, có khi vài chục trang. Nếu bạn muốn website nhìn chỉn chu, bạn phải thay gần hết. Công việc đó mất thời gian hơn nhiều so với tưởng tượng ban đầu. Nhiều người bỏ dở vì nản, để lại website với nửa nội dung tiếng Anh nửa tiếng Việt.
Kinh nghiệm của chúng tôi là chia nhỏ. Đừng cố thay hết trong một tuần. Hãy ưu tiên trang chủ, trang giới thiệu và ba công trình tiêu biểu trước. Các trang còn lại để trống cũng không sao, miễn là bạn ẩn khỏi menu. Một website có năm trang thật vẫn tốt hơn một website có ba mươi trang toàn nội dung mẫu. Khi cần, bạn có thể xem thêm cách tối ưu menu điều hướng website để giấu bớt những mục chưa hoàn thiện mà không làm khách bối rối.
Với những ai đang cân nhắc dựng một website nhiều chi nhánh, việc đồng bộ nội dung nhất quán cũng đáng bàn sớm. Bạn có thể tham khảo thêm bài về thiết kế website đa chi nhánh đồng bộ nội dung nếu công ty có kế hoạch mở thêm điểm trong năm nay.
Quy trình 4 bước chọn mẫu không bị lạc
Chúng tôi đúc lại thành bốn bước, theo đúng thứ tự, vì đảo thứ tự là dễ sai.
Bước 1: xác định một hành động chính mà khách phải làm. Không phải ba, không phải năm. Chỉ một. Với quán ăn là gọi điện đặt bàn. Với spa là đặt lịch. Với công ty B2B là để lại số điện thoại hoặc gửi yêu cầu báo giá. Khi bạn chốt được một hành động, mọi quyết định sau đó đều dễ hơn, vì bạn biết mình cần dẫn khách đi đâu.
Bước 2: chọn ba mẫu cùng ngành rồi so trên cùng một bộ tiêu chí. Đây là chỗ nhiều người trượt. Họ mở hai chục tab, mỗi tab một ngành, rồi rối. Ba mẫu, cùng ngành, cùng tiêu chí. Bạn có thể đọc thêm về cách chọn phong cách giao diện dễ làm dễ dùng trong bài top 10 thiết kế website cho người mới bắt đầu để có tiêu chí so rõ hơn.
Bước 3: kiểm tra trên mobile trước khi xem desktop. Nghe ngược đời nhưng rất thực tế. Phần lớn khách của bạn vào bằng điện thoại. Nếu bản mobile lộn xộn, mẫu đó loại, dù bản desktop có đẹp cỡ nào. Hãy mở demo trên chính điện thoại của bạn, kéo thử, bấm thử nút gọi.
Bước 4: xác nhận mẫu có sẵn các khối bạn cần. Bạn cần form đặt lịch, mẫu có sẵn form đặt lịch. Bạn cần bảng giá, mẫu có sẵn bảng giá. Càng ít phải cài thêm plugin, website càng nhẹ và càng ít lỗi về sau. Đây là nguyên tắc bạn nên giữ, vì mỗi plugin thêm vào là một mảnh ghép có thể xung đột với theme.
Mẫu đẹp nhưng phải sửa nhiều: khi nào nên đổi hướng
Có một kiểu cố chấp mà chúng tôi thấy khá thường xuyên. Người làm đã mua mẫu, đã bỏ tiền, nên bằng mọi giá phải dùng cho bằng được. Đôi khi dừng lại là quyết định đúng hơn.
Dấu hiệu nên dừng khá rõ. Nếu quá ba ngày bạn vẫn chưa dựng xong trang chủ, đó là tín hiệu. Nếu bạn phải sửa cấu trúc gốc của mẫu, tức là can thiệp vào phần khung chứ không chỉ nội dung, thì gần như chắc chắn sẽ vỡ ở đâu đó về sau.
Chi phí ẩn của việc cố thường gồm ba phần. Thời gian dev sửa, có khi tốn hơn tiền mẫu. Plugin bổ trợ phải mua thêm để bù các khối còn thiếu. Và rủi ro vỡ giao diện mỗi lần theme cập nhật, vì bạn đã sửa vào lõi. Lần cập nhật sau, bạn sẽ phải ngồi dò lại từng chỗ đã can thiệp.
Phương án thay thế không nhất thiết là mẫu đắt hơn. Nhiều khi là một mẫu đơn giản hơn nhưng đúng ngành. Hoặc dùng bộ mẫu tổng hợp có sẵn nhiều biến thể ngành, để sau này đổi ngành hoặc mở thêm dịch vụ vẫn có sẵn bố cục. Điều quan trọng là mẫu phục vụ công việc của bạn, chứ không phải bạn phục vụ mẫu.
Những sai lầm khiến mẫu đúng ngành vẫn không dùng được
Có những trường hợp mẫu đúng ngành, mua đúng chỗ, mà website vẫn dở. Nguyên nhân thường không nằm ở mẫu.
Sai lầm đầu tiên là nhồi mọi thứ vào trang chủ. Chủ quán muốn trang chủ vừa có thực đơn, vừa có câu chuyện thương hiệu, vừa có tuyển dụng, vừa có khuyến mãi. Kết quả là trang chủ dài lê thê và không dẫn khách đi đâu cả. Cách làm đúng là tách trang dịch vụ riêng, trang chủ chỉ đóng vai trò dẫn đường.
Sai lầm thứ hai là giữ nguyên nội dung mẫu. Chúng tôi từng thấy một website phòng khám vẫn còn ảnh bác sĩ nước ngoài trong mẫu, và một website nội thất vẫn còn địa chỉ ở nước ngoài. Khách nhìn vào là mất tin ngay, dù phần kỹ thuật không có gì sai. Kiểm tra lại toàn bộ ảnh và chữ trong mẫu là bước nhiều người bỏ qua.
Sai lầm thứ ba là cài quá nhiều plugin trong tuần đầu. Mới có website, bạn muốn thêm nút gọi, thêm chat, thêm popup, thêm đếm ngược. Mỗi thứ một plugin. Đến cuối tuần trang chậm hẳn, có khi còn trắng trang vì xung đột. Lời khuyên của chúng tôi là cài tối thiểu trong tuần đầu, chỉ những gì thật cần, rồi thêm dần và kiểm tra sau mỗi lần thêm.
Sai lầm thứ tư là bỏ qua việc kiểm tra form và nút gọi trên điện thoại. Bạn ngồi máy tính, thấy form hiện đẹp, nút gọi nằm đúng chỗ. Nhưng khi mở trên điện thoại, nút gọi có thể bị che, hoặc form bị đẩy xuống quá sâu. Cách kiểm tra đơn giản là nhờ một người khác dùng điện thoại của họ, bấm thử và báo lại. Bạn sẽ ngạc nhiên với những gì mình bỏ sót.
Những câu hỏi độc giả hay gửi cho chúng tôi
Người mới chưa biết code có tự làm website theo mẫu ngành được không?
Được, với điều kiện bạn chọn đúng loại mẫu. Mẫu trên nền WordPress thường cho phép kéo thả và sửa chữ trực tiếp, không cần viết code. Phần bạn cần chăm nhất là nội dung và hình ảnh, không phải kỹ thuật. Bạn nên chọn mẫu có tài liệu tiếng Việt để đỡ mất thời gian tra cứu. Và nếu có thắc mắc cơ bản về WordPress, bạn có thể tham khảo bài giải đáp câu hỏi thường gặp về WordPress cho người mới trước khi bắt tay vào làm.
Mẫu miễn phí và trả phí khác nhau ở điểm nào?
Khác chủ yếu ở mức hỗ trợ và độ ổn định. Mẫu miễn phí thường ít cập nhật, ít tài liệu, và các khối chức năng phải tự cài thêm. Mẫu trả phí thường có sẵn nhiều khối, có hỗ trợ khi lỗi, và có lộ trình cập nhật rõ ràng. Nếu website gắn với việc kinh doanh, khoản chênh lệch thường đáng trả.
Nên chọn mẫu đúng ngành hay mẫu đa dụng để linh hoạt sau này?
Chọn đúng ngành trước, nếu bạn đã biết chắc mình làm gì trong một hai năm tới. Mẫu đa dụng chỉ đáng cân nhắc khi bạn có kế hoạch mở rộng sang mảng khác, hoặc làm website tổng hợp nhiều dịch vụ. Đổi từ mẫu đa dụng sang mẫu chuyên ngành thường tốn công hơn chiều ngược lại.
Một mẫu website theo ngành thường mất bao lâu để hoàn thiện nội dung?
Với người làm lần đầu, khoảng một đến ba tuần là mức thực tế, tùy số trang và mức độ chỉn chu của ảnh. Tuần đầu thường dành cho trang chủ và trang dịch vụ chính. Những tuần sau là bổ sung bài viết, hình ảnh thật, và kiểm tra lại trên điện thoại.
Sau khi đổi mẫu mới, nội dung và bài viết cũ có bị mất không?
Không mất, vì nội dung được lưu trong cơ sở dữ liệu chứ không nằm trong mẫu. Mẫu chỉ quyết định cách hiển thị. Tuy nhiên, bố cục có thể xô lệch và một số khối tự dựng có thể không còn hiện đúng. Vì vậy hãy sao lưu trước, và kiểm tra lại các trang quan trọng sau khi đổi. Nếu bạn chưa quen thao tác này, bài hướng dẫn cách sao l